Ligde.Com – Spor Haberleri

  1. Anasayfa
  2. »
  3. Sağlık
  4. »
  5. Zelzele travmasında 5 evre bulunuyor

Zelzele travmasında 5 evre bulunuyor

SoleKinG SoleKinG -
101 0

Herkesin yas süreci kendine nazaran farklılık gösterebiliyor

Deprem travmasında tıpkı yas sürecinde olduğu üzere beş basamağı bulunduğünu belirten Uzman Klinik Psikolog Penbesel Özdemir, bu evrelerin inkar, öfke, pazarlık, depresyon ve kabul olarak sıralandığını söyledi. Bu basamakların herkes tarafından tıpkı formda yaşanmadığını kaydeden Özdemir, “Birimizin öfke basamağında kaldığı durum daha uzun sürerken, birimizin kabul kısmına geçişi daha kolay da olabiliyor. Her birimizin bu süreçleri  deneyimlemesi farklılaşabiliyor.” dedi. Yaklaşık iki ay devam eden uzamış yasın kişi üzerindeki olumuz tesirlerine de değinen Özdemir, uzman takviyesi alınmasını tavsiye etti.

Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Beyin Hastanesi Uzman Klinik Psikolog Penbesel Özdemir, sarsıntı travmasında da yas sürecinde olduğu üzere beş basamağın bulunduğunu belirterek bu devirlerin özelliklerine ait değerlendirmede bulundu.

Yas sürecinde beş evre var

Yas sürecinin Elisabeth Kubler-Ross tarafından tanımlanmış bir süreç olduğunu ve birtakım basamaklardan oluştuğunu söz eden Uzman Klinik Psikolog Penbesel Özdemir, bu etapları inkar, öfke, pazarlık, depresyon ve kabul olarak sıraladı.

İnkar Basamağı: İnsanlar beklenmedik bir durumla karşı karşıya kaldıktan sonra bir şok geçiyorlar. Bu nedenle bu basamağa ‘şok’ etabı da denmektedir. “Bu benim başıma gelmez”, “Gerçekten ölmüş olmaz” üzere birtakım cümlelerle şok ve inkar basamağı başlıyor. Bu süreç yaşanılan durumun inkarı üstüne kuruluyor.

Öfke Evresi: Diğer evredeyse kişi öfke kademesine geçiyor. Bu süreç inkar basamağından sonra geliyor ve yaşanan kayıptan sonra bir hayal kırıklığı ve öfke kademesi başlıyor. Zira kaybedilen kişinin akabinde birtakım suçluluk ve pişmanlık üzere hisler da ortaya çıkabiliyor. Birlikte yapmak istediklerini yapamamak, erken kaybettiğini düşünmüş olmak, isteklerinin ve beklentilerinin artık gerçekleşemeyeceği için yaşadığı engellenmişlik hissi ile birlikte öfke ve kahır üzere hisler artmaya başlıyor. Kişi bu devirde natürel ki neden benim başıma geldi diye sorguluyor yahut hatalı aramaya başlıyor, sorgulamalara başlıyor. Öfkeye bu süreç eşlik ediyor.

Pazarlık Basamağı: Diğer süreç ise pazarlık kademesi, bu süreçte de artık yaratıcıyla bir pazarlık sürecine gidiliyor. Kaybedilen kişinin geri dönmesi, hayatta olması ile ilgili bir süreç. Daha çok mevte yakın olduğunu hissettiğimiz yakınlarımıza karşı gösterdiğimiz bir tavır da oluyor. “O ölmesin de bu türlü olsun” üzere daha çok pazarlığa geçilen bir periyot. Hayatta kalan lakin artık mevte yaklaştığımız yakınlarımız için bu tıp tavırlar gösterebiliyoruz. Örneğin sarsıntıda enkaz altında olan yahut zelzele sonrasında hala hayati kritik bir süreçte olan bireylere yönelik duyulan bir süreç. 

Depresyon Kademesi: Depresyon evresinde da kişi artık o kaybın verdiği çaresizliği yaşamaya başlıyor. Kayıp gerçeğini hayatımıza aldığımız periyot depresyon kademesidir. Bu devirde kişi, depresyonla karakterize olan hislerini da yaşamaya başlıyor. İsteksizlik, güç azlığı, karamsarlık, suçluluk ve ilgili kaybetmek üzere depresyon evresinde bu hisler yaşanıyor. 

Kabul Evresi: Sonraki kademe ise kabul etabı, artık mevtin bizim hayatımızın bir kesimi ve gerçeği olduğunu kabul ettiğimiz bir kademe. Burada artık şunu görüyoruz, ne kadar pazarlık etsek de geri getirebileceğimiz bir durumun olmadığını, bu nedenle de kabul etmenin en sağlıklı yol olduğunu gördüğümüz bir periyoda geliyor. Artık kayıp yaşadığımız bireye dair hoş anılarımızı hatırladığımız, şükran duyduğumuz ve hayatın o olmadan da devam edebildiğini gördüğümüz kademe bu etaptır.

Herkes bu süreci farklı yaşayabiliyor

Uzman Klinik Psikolog Penbesel Özdemir, bu kademelerin herkes tarafından tıpkı formda yaşanmadığını belirterek “Hiçbirimiz bu türlü sırasıyla yaşamıyoruz ya da her evreyi sıra sıra geçip tamamlamış da olmuyoruz. Birimizin öfke etabında kaldığı durum daha uzun sürerken, birimizin kabul kısmına geçişi daha kolay da olabiliyor. İşin teorik kısmından bahsediyoruz ancak elbette pratikte karşılaştığımızda her birimizin bu süreci deneyimlemesi farklılaşabiliyor.” dedi.

Uzamış yasta kesinlikle dayanak alınmalı

Bu süreçte hem uzamış yas hem de tamamlanmamış yas denilen kavramların da gündeme geldiğini belirten Uzman Klinik Psikolog Penbesel Özdemir, “Kişi kayıplarına ulaşamadıkça, hayatta olup olmadığından emin olamadıkça da bu süreci sağlıklı bir biçimde yaşaması çok zorlaşıyor. Yas uzadığında örneğin 2 aydan uzun müddettir bu yansılar devam ediyorsa yani ölen bireye duyulan o ağır hasret hali, daima o anılar ve niyetlerde olma hali devam ediyorsa, şahısta artık mevte dair bariz bir güvensizlik hakimse, kayıplarını hatırlamaktan kaçınıyorsa, ağır bir duygusal acı içerisindeyse, yine hayatına ahenk sağlamakta zahmet çekiyorsa ve hayata dair anlamsızlık, boşluk hisleri artıyorsa uzamış bir yas sürecinden bahsedilebiliyor. Klinik olarak ele alınması gereken bir durum için de kesinlikle ruhsal bir takviye alınması gerekiyor.” ihtarında bulundu.

 

Kaynak: (BYZHA) – Beyaz Haber Ajansı

Kaynak: Beyaz Haber Ajansı

İlgili Yazılar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir